Je EC-niveau berekenen en controleren

De EC (elektrische geleidbaarheid) van je voedingsoplossing is een kritieke parameter bij het kweken in kassen. EC heeft een directe invloed op de wateropname, plantengroei en uiteindelijk op de gewasprestaties. Alessandro Montanarella, consultant bij Saint-Gobain Cultilene, vertelt hoe je de EC kunt berekenen en controleren en de invloed ervan op je gewas beter kunt begrijpen.

Wat is EC en waarom is het belangrijk?
EC meet de hoeveelheid opgeloste voedingsstoffen in water en geeft aan hoe gemakkelijk planten de oplossing kunnen opnemen. Je kunt het vergelijken met drinken door een rietje: een lage EC voelt als drinken door een breed rietje - er is weinig inspanning nodig om genoeg water binnen te krijgen. Een hoge EC daarentegen voelt als drinken door een smal, lang rietje - zelfs met grote inspanning wordt er maar een kleine hoeveelheid opgenomen.

Technisch gesproken verhoogt een hoge EC de osmotische druk, wat betekent dat planten harder moeten werken om water op te nemen. Dit kan gunstig zijn voor het sturen van generatieve groei. Maar als de EC-niveaus te hoog zijn, beperkt dit de algehele groei van de plant, wat een negatieve invloed kan hebben op de opbrengst.

De juiste EC berekenen
Hoe bereken je het juiste EC-niveau? Hoewel ervaring of intuïtie kunnen helpen, is het beter om de exacte waarde te berekenen met de volgende formule: EC = totale som van milli-equivalenten / 20. 

Gebruik de volgende stappen om de optimale EC voor jouw oplossing te berekenen: 

  1. Converteer voedingsstofconcentraties naar milli-equivalenten (mEq): elke voedingsstof heeft een equivalent gewicht op basis van zijn chemische samenstelling. (zie afbeelding tabel als voorbeeld).
  2. Tel alle milli-equivalenten bij elkaar op: inclusief belangrijke voedingsstoffen zoals kalium, calcium en sulfaat. Micronutriënten zoals ijzer worden meestal uitgesloten vanwege hun minimale hoeveelheden. In dit voorbeeld is het totaal van de milli-equivalenten 56,23.
  3. Deel het totaal door 20: dit geeft je de geschatte EC van je voedingsoplossing. Bijvoorbeeld: EC = 56,23 / 20 = 2,81.

Doelniveaus voor EC vaststellen
Nu je weet hoe je de ideale EC kunt berekenen, is het tijd om je EC-doelwaarden te bepalen. Hoe bepaal je deze?

Begin met het bekijken van de verschillende groeifasen van je gewas. Definieer deze fasen duidelijk en stel grenzen vast voor de overgang naar de volgende fase. Noteer ook je doelen voor elke fase: streef je naar vegetatieve of generatieve groei of hebben de planten misschien een herstelperiode nodig? Hoe specifieker je bent over je doelstellingen, hoe beter.

Bepaal vervolgens de gewenste streefcijfers. Dit kan een enkel getal zijn, zoals de intering aan het begin van de teelt, maar dit kunnen ook de limieten zijn die je wilt aanhouden. Gebruik historische gegevens en je eigen ervaring om een groeiplan op te stellen dat is afgestemd op de omstandigheden in je kas, het watertype, het gewas en andere factoren die de groei kunnen beïnvloeden.

Zorg ervoor dat je groeiplan flexibel is, zodat je kunt inspelen op onverwachte omstandigheden. Bijvoorbeeld:

  • Tijdens lange periodes van weinig licht kan een hogere EC de plant in de richting van generatieve groei sturen.
  • Tijdens omstandigheden met veel licht en een hoge transpiratie helpt een lagere EC de wateropname te vergemakkelijken voor een optimale transpiratie.

Om dit te illustreren, vind je hieronder een voorbeeld van de seizoendynamiek voor het planten van tomaten tijdens de winterperiode.

Aanpassingen doorvoeren
EC-niveaus wijken vaak af van de gestelde doelen gedurende verschillende groeifasen, maar ook door veranderingen in licht of temperatuur en door natuurlijke verschillen in de voedingsoplossing of het water. Als dit het geval is, zijn er aanpassingen nodig. Voer deze veranderingen geleidelijk door om stress bij de planten te voorkomen.

Om de EC te verlagen, kun je de frequentie van waterdoseringen verhogen, het drainpercentage verhogen of de concentratie voedingsstoffen in je oplossing verlagen. Blijf binnen de aanbevolen marges om fouten te voorkomen. Om de EC te verhogen, kun je de hoeveelheid drain verminderen of de concentratie voedingsstoffen in je oplossing verhogen.

Houd ook rekening met de dagelijkse dynamiek van je irrigatieschema. Verdeel waterdoseringen volgens de dagelijkse dynamiek om een gelijkmatige verdeling van water en voedingsstoffen te garanderen. Dit minimaliseert EG-variaties binnen en tussen matten. 

Irrigatiestrategie optimaliseren
Effectief EC-management ondersteunt gezonde planten, hogere opbrengsten en een betere vruchtkwaliteit. Naast het stellen van doelen en het monitoren, biedt inzicht in de relatie tussen druppel-, mat- en drain-EC een krachtig hulpmiddel voor het optimaliseren van je irrigatiestrategie. Bijvoorbeeld:

  • Druppel-EC: dit staat voor de voedingsoplossing die je aan de plant geeft. Aanpassingen hier hebben rechtstreeks invloed op de EC van de mat.
  • Mat-EC: dit is de EC in het substraat, die de onmiddellijke omgeving van de wortels weerspiegelt. Een consistente mat-EC zorgt voor een optimale beschikbaarheid van voedingsstoffen.
  • Drain-EC: dit weerspiegelt het teveel aan oplossing dat het substraat verlaat. Het controleren van de drain-EC helpt om over- of onderbemesting vast te stellen en de balans dienovereenkomstig aan te passen.
  • Drain/Druppel-EC: dit kan een indicatie zijn dat er te veel of te weinig water wordt gegeven. Pas de balans dienovereenkomstig aan.

Door deze waarden samen te analyseren, kun je onevenwichtigheden opsporen en je aanpak verfijnen. Een groot verschil tussen de EC van de mat en die van de drain kan bijvoorbeeld wijzen op een ongelijke verdeling van voedingsstoffen of een inefficiënte wateropname. Regelmatige aanpassingen op basis van deze inzichten verbeteren de efficiëntie van voedingsstoffen, verminderen afval en verbeteren de algehele prestaties van de plant.

Wil je meer weten over nutriëntenbeheer en de substraatoplossingen van Cultilene?

Neem contact op met Alessandro Montanarella


Alessandro Montanarella
Application Specialist
[email protected]
+39 (0)3 48 09 17 062

De informatie van Saint-Gobain Cultilene is met grote zorgvuldigheid samengesteld en is enkel bedoeld als richtlijn voor de gebruiker. Saint-Gobain Cultilene kan dus niet instaan voor eventuele fouten en aan de verstrekte informatie of adviezen kunnen dan ook geen rechten worden ontleend. De gebruiker is zelf verantwoordelijk om de juistheid en geschiktheid van de informatie en adviezen voor toepassing te controleren. Het is niet toegestaan om de door Saint-Gobain Cultilene verstrekte informatie en adviezen, geheel of gedeeltelijk, zonder schriftelijke toestemming van Saint-Gobain Cultilene, te gebruiken voor commerciële doeleinden.